Ông từng chia sẻ trong loạt phỏng vấn “Market Wizards”: Bạn phải chấp nhận mình sẽ mắc lỗi — liên tục và thường xuyên. Điều đó hoàn toàn bình thường.”

Kovner kể rằng huyền thoại Michael Marcus đã dạy ông một tư duy cực kỳ quan trọng:

Hãy đưa ra quyết định tốt nhất mà bạn có — sai cũng được. Sau đó đưa ra quyết định tốt tiếp theo, rồi tiếp theo nữa… cuối cùng thành công sẽ đến.

Trong trading, cảm xúc có thể trở thành gánh nặng khổng lồ. Kovner không ngần ngại thừa nhận: “Mỗi ngày tôi có thể mất hàng triệu USD. Nếu bạn xem khoản lỗ là nỗi nhục cá nhân, bạn sẽ không thể tiếp tục giao dịch.”

Giống như Kovner, Marcus hay hàng nghìn nhà giao dịch khác đã tồn tại bền bỉ qua nhiều chu kỳ thị trường, bạn chắc chắn sẽ có những ngày thua lỗ. Đặc biệt trong forex – nơi 80% trader rời bỏ cuộc chơi trong vòng 2 năm – khả năng phục hồi sau lỗ mới chính là kỹ năng quan trọng nhất.

Dưới đây là 4 lời khuyên thực tiễn để đứng dậy sau những lần “cháy tài khoản”, dựa trên nền tảng tâm lý giao dịch, tư duy phản biện và sự kiên định.

1. Chấp nhận thua lỗ và bước tiếp

Tâm lý học hành vi đã nghiên cứu hàng thập kỷ và chỉ ra rằng:

phủ nhận, kìm nén cảm xúc hoặc đổ lỗi chỉ khiến trader dễ lặp lại thua lỗ nhiều hơn.

Trader thành công đều học cách chấp nhận sai lầm – vừa vận hành giao dịch, vừa chịu áp lực và vẫn giữ được sự tỉnh táo để cắt chuỗi lỗ.

Khi bạn chịu trách nhiệm cho quyết định của mình, bạn sẽ có khả năng nhìn lại lý do dẫn đến thua lỗ. Điều này giúp bạn không bị tê liệt bởi những sai lầm đã qua.

Tâm trí luôn muốn bảo vệ bạn khỏi cảm giác tội lỗi, khiến bạn dễ tìm lý do biện minh: thị trường xấu, tin tức bất ngờ, spread nới rộng… Nhưng:

"Nếu bạn không nhận mình là người gây ra khoản lỗ, bạn cũng không thể trở thành người sửa chữa nó."

Sự trung thực với chính mình là điều đau nhất, nhưng cũng là khởi điểm cho sự trưởng thành trong giao dịch.

2. Trở lại với dữ liệu – Không phải cảm xúc

Những tình huống gây ra thua lỗ sẽ tiếp tục lặp lại, trừ khi bạn chủ động xử lý tận gốc.

Hãy dành vài phút để xem lại:

Hầu hết trader không thể nhớ nổi 10 giao dịch gần nhất, và điều đó cho thấy tầm quan trọng của nhật ký giao dịch.

Chỉ khi bạn xem lại từng lệnh, từng hành động, từng cảm xúc, bạn mới phát hiện được mô thức sai lầm của chính mình.
Không ghi nhật ký nghĩa là bạn chấp nhận lặp lại thua lỗ — và chắc chắn sẽ trả giá.

3. Tạo khoảng nghỉ để phục hồi

Điều hiệu quả nhất sau khi thua nặng không phải là… tiếp tục giao dịch.
Mà là rời khỏi màn hình.

Các nghiên cứu về tâm lý người trưởng thành trong môi trường áp lực cao chỉ ra rằng: vận động, thiền, yoga, các hoạt động ngoài trading

đều giúp não bộ thoát khỏi cảm giác tiêu cực và trở lại trạng thái cân bằng.

Cũng như cơ bắp không phát triển trong lúc tập, mà trong thời gian nghỉ phục hồi — trader cũng vậy.
Một đội bóng không mạnh lên vì thi đấu liên tục, mà vì họ luyện tập, phân tích băng trận đấu, chỉnh chiến thuật.

4. Chơi cuộc chơi dài – Đừng vội vàng đổi hệ thống

Sai lầm lớn nhất của đa số trader là vừa thua đã đổi chiến lược.

Trading là một nghề. Nghề nào cũng cần thời gian tích lũy kỹ năng.
Việc đổi hệ thống liên tục chính là cái chết chậm của trader.

Không có “chén thánh” hay bộ công cụ nào đảm bảo lợi nhuận tuyệt đối. Mọi thành công hoặc thất bại cũng đều bắt nguồn từ: CHÍNH BẠN.

Hãy xem xét lại từng giao dịch, tìm điểm tương đồng, nhận diện mô hình sai lầm.
90% trường hợp trader không sai hoàn toàn — họ chỉ mắc lặp đi lặp lại một vài lỗi giống nhau.

Khi bạn phân tích lệnh thua, bạn sẽ biết mình cần điều chỉnh gì để cải thiện hiệu suất.

Hãy coi khoản lỗ như học phí bắt buộc. Đó là lúc để đánh giá lại hệ thống, điều chỉnh phương pháp và mở rộng góc nhìn về thị trường.

Tác giả David Sikhosana từng nói một câu rất đúng với trading:

“Sai lầm là cần thiết – miễn là bạn đi kèm với tư duy đúng đắn.”

Thua lỗ không phải là dấu chấm hết trong giao dịch, mà là một phần tất yếu của hành trình mà bất kỳ trader chuyên nghiệp nào cũng phải trải qua. Khi biết chấp nhận thất bại, chịu trách nhiệm cho quyết định của mình, xem lại dữ liệu một cách trung thực và cho phép bản thân được nghỉ ngơi để phục hồi, bạn sẽ có đủ sự tỉnh táo và nền tảng để nhìn thị trường bằng con mắt khách quan hơn. Quan trọng hơn hết, hãy kiên định với hệ thống giao dịch đã được kiểm chứng, tránh tâm lý nóng vội thay đổi chiến lược sau mỗi cú thua. Chỉ bằng cách học từ sai lầm, điều chỉnh liên tục và giữ tư duy dài hạn, bạn mới có thể phát triển kỹ năng, nâng hiệu suất và xây dựng sự nghiệp giao dịch bền vững. Thất bại là học phí — và cách bạn xử lý chúng mới là yếu tố quyết định bạn có trở thành một trader thực thụ hay không.